Karbonhidratlardan
sonra önemli enerji kaynağı olarak yağlar gelir. Aslında yağlar
karbonhidratlardan daha çok enerji sağlarlar. Karbonhidratlardan
sonra gelirler dememizdeki sebebi, gıda rejiminde karbonhidratların
biraz daha fazla yer tutmasıdır. Öbür türlü söylersek, yağlar
beslenme rejiminde karbonhidratlardan ağırlıkça daha az yer tutarlar.
Buna rağmen, bir gram yağın verdiği enerji, bir gram karbonhidratın
verdiği enerjiden çok olduğundan, yağlardan alınan günlük enerji,
karbonhidratlardan alınan enerji miktarına çok yakındır.
Sponsor
Karbonhidratlardan söz ederken, vücut çatısında önemleri yoktur
demiştik. Yağlar ise, yedek enerji kaynağı ve hücre içi yağı olarak
vücutta depolanmış halde bulunurlar. Hem depolanmış enerji kaynağı
olur, hem de dokular arası boşluklarda bir tür destek görevi
yapabilirler. Yağların beslenme rejiminde bulunmaları, yalnız enerji
kaynağı sağlamaları yönünden önemli olmayıp, yağda eriyen
vitaminlerin vücuda girebilmeleri açısından da gereklidir. Suda
eriyen vitaminler, su ve besinlerle bağırsaktan emildikleri halde,
suda erimeyen ancak yağda eriyen vitaminler, yağ hazmı olmazsa,
bağırsaktan kana geçemezler.
Karbonhidratların bitkiler tarafından sentez edildiklerini
söylemiştik. Yağlar da bitkisel veya hayvansal olurlar. Ayçiçeği
yağı, zeytin yağı, soya yağı, bitkisel yağlara örnektir. Sütten elde
edilen yağlar, içyağı, balıkyağı ya da hayvansal yağlar örnek
verilebilir. Yağ grubuna, mesela yumurta sarısında bol miktarda
bulunan kolesterol, lesitin gibi maddeler de girer. Bir marul yaprağı
da, zeytin de bitkisel besindir. Marul veya salatalık yaprağında
sadece karbonhidrat ve selüloz bulunduğu halde, zeytinde karbonhidrat
da yağ da vardır. Soya fasulyesinde ise hem karbonhidrat hem yağ, hem
protein bulunur. Demek ki bitkiler sadece karbonhidrat kaynağıdır
şeklinde yanlış bir kanıya sahip olmamak gerekir. Bitkisel
karbonhidrat, yağ ve protein kaynağı olabilirler. Et, protein ve yağ
kaynağıdır. Süt ise hem yağ, hem protein, hem de süt şekeri (laktoz)
kaynağıdır. Bu sebeple insan ve hayvanların yavruları, tek taraflı ve
dengesiz beslenme tehlikesi olmadan sütle beslenebilir. |